Het Amerikaanse ruimteschip Voyager 1 heeft bijna de rand van het zonnestelsel bereikt.
Volgens de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA bevindt de Voyager zich nu in een regio aan de rand van het zonnestelsel, waar de invloed van de zon eindigt. Volgens wetenschappers is het ruimteschip bezig met de 'laatste ronde' voordat het ons zonnestelsel verlaat, maar wanneer het gevaarte die magische grens zal overschrijden kunnen ze niet precies zeggen. Maar ze zijn het erover eens dat dat moment nabij is.

Het gebied waar de zon invloed uitoefent op de atmosfeer, wordt heliosfeer genoemd (Helios is de jonge Griekse god van de Zon). De heliosfeer is vergelijkbaar met een ballon waarin ons zonnestelsel door de ruimte zweeft. Binnen die ballon waait de zonnewind, die bestaat uit elektrisch geladen deeltjes die rechtstreeks van de zon afkomen, daarbuiten de zogenoemde interstellaire wind, die alleen uit losse, ongeladen atomen bestaat.

Follow up:

Volgens de NASA is de Voyager 1 inmiddels de zogenaamde termination shock gepasseerd. Dit is de plaats waar de zonnewind zodanig in kracht is afgenomen, dat hij niet meer op kan tegen de stroming van de interstellaire deeltjes. Het daaropvolgende gebied, waar zonnewind volledig ophoudt, wordt heliopauze genoemd. Tenslotte zal het ruimtevaartuig als alles goed verloopt aankomen bij de bow shock, het gebied waar de zonnewind wordt teruggekaatst door de veel sterkere interstellaire deeltjes. Dan heeft het ruimteschip dus definitief ons zonnestelsel verlaten.

In november vorig jaar waren wetenschappers het nog niet over eens of de Voyager nu wel of niet de termination shock zou zijn gepasseerd. Dit komt omdat het onduidelijk is waar deze grens precies ligt. Vanwege de enorme grootte van ons zonnestelsel is de exacte locatie moeilijk vast te stellen.

Maar deze week bleek tijdens een wetenschappelijke bijeenkomst dat astronomen het nu wel met elkaar eens zijn: de voyager is deze cruciale lijn inmiddels voorbij en staat op het punt om het zonnestelsel te verlaten. Het belangrijkste bewijs hiervoor is volgens de wetenschappers dat het ruimteschip een plotselinge toename van het magnetisch veld van de zonnewind heeft gemeten, terwijl de snelheid tegelijkkertijd afnam. Dit zou alleen kunnen geburen als de zonnewind afneemt.

De Voyager werd gelanceerd in 1977. Aanvankelijk zou de missie slechts vijf jaar duren, maar tot ieders verbazing houdt het ruimtevaartuig het nog tot op de dag van vandaag vol. Wel beginnen de batterijen van de Voyager 1 langzamerhand wat leeg te raken. Volgens schattingen zal het ruimtevaartuig evenwel nog maximaal 15 jaar meekunnen voordat de batterijen voorgoed zijn uitgeput. Dat moet genoeg zijn om het schip ergens ver buiten ons zonnestelsel in deep space tot in de eeuwigheid te laten rondzweven.

Hoewel geen enkele wetenschapper verwacht dat iemand het ooit zal horen, heeft de Voyager een grammofoon aan boord met daarop geluidsopnamen vanaf de aarde. Potentiële luisteraars van outer space krijgen onder andere de groeten in verschillende talen en diverse muziekfragmenten - van Mozart tot de zanger Blind Willie Johnson - te horen. Volgens astronomen is de kans dat de Voyager ooit nog een ster of planeet zal tegenkomen echter verwaarloosbaar.

De Voyager 1 bevindt zich nu op een afstand van 14 miljard kilometer van de zon. Er is ook een Voyager 2: deze beweegt zich in een heel andere richting en is momenteel een slordige 10,4 miljard kilometer van de zon verwijderd.